Archive for the ‘Çevirmə’ Category

Besame Mucho – Çox öp məni

May 22nd, 2008 | Yaz

“Besame Mucho” məşhur bir Meksikalı mahnıdır. Bu gözəl mahnını Consuelo Velázquez 1940 da yanı 16 yaşı olmamışdan qoşmuşdur. “Besame Mucho” yanı “Çox öp məni”.

Oxumağın sözləri ispan dilində:
(more…)

Stephen Hawking – Zamanın Qısa Tarixi (I)

May 8th, 2008 | Yaz

Bir dəfə bir məşhur bilici (bəzilərə görə Bertrand Russell) astronomiyaya görə bir ümumi danışıq verirdi. O yerin necə günün dövrəsinə və günün də kəhkəşanın dövrəsinə, yanı çoxlu ulduzların toplanışının dövrəsinə, fırlanmasın şərh verdi. Danışıq qurtaranda, bir balaca qoca xanım otağın guşəsindən qalxıb dedi: “Sənin dediklərin tartan-partan di. Dünya bir böyük tısbağanın belinə dayanmış saf səthdir.” Alim gülə-gülə soruşdu: “Onda tısbağa nəyin üstündə durub? ” “Sən çox ağıllısan cavan, çox ağıllı” qoca dedi. “Amma aşağıyacan biri-birlərinin üstündə qalanmış tısbağalar düzülüb!

Çoxları dünyanı bir tısbağalardan qurulmuş qala kimi görməyi gülməli bilirlər, amma biz neyə düşünürük ki biz daha yaxşı dünyanı tanıyırıq? Biz kainatdan nə bilirik və onu necə bilmişik? Kainat haradan gəlib hara gedir? Kainatın başlanğıcı varmışmı və əgər varmış ondan qabaq nə baş vermişmiş? Zamanın zatı nədir? O bir gün qurtaracaqmı? Zamanda dalı ya getmək olarmı? Fizik də yeni texnologiyanın gücü ilə tapılmışlara dayanaraq bu köhnə sorğuların bir neçəsinə cavab vermək olar. Bəyə də bir gün, bu cavablar yerin günün dövrəsinə dolanmağına tay bəlli ya da ki tısbağaların qalasına tay gülməli görünələr. Yalnız zaman bunu görsətəcək.

Miladdan 340 il öncə Yunan filosofu Aristotel, Cənnətlərdə kitabında, iki gözəl dəlil yerin girdə olmağına gətirə bildi. Biri bu ki, o başa düşdü ki ayın tutulması yerin günün qabağın kəsməyə görədir. Yerin kölgəsi ayın üstündə daim girdədir. Buda ola bilməz məgər yerin girdənə olması ilə. Əgər yer saf bir disk olsaydı, onda kölgədə çəkilib ellipsəbənzər olardı, məgər onda ki ay tutulması daim günün duz diskin ortasında olan zaman üz verəydi. İkinci bu ki, Yunanlılar öz səfərlərindən bilirdilər ki quzey ulduzu gövdə güney sahələrdən baxanda daha aşağı da görüşər ta quzey sahələrindən. Bunun da dəlilə odur ki quzey ulduzu quzey qütbünün üstündə yerləşib və quzey qütbündə ona baxan onu düz başının üstündə görər. Amma ekvatordan baxan, onu üfüqdə görər. Quzey ulduzunun Misir ilə Yunandan görüşmə durumlarının fərqindən, Aristotel yerin dövrəsindəki fasiləni təqribi olaraq 400000 Stadia çıxardıb yazmış. Stadianin dəqiq nə qədər olması bəlli deyir amma deyilir ki bir Stadia 200 yard olmalıdır. Bu fərz ilə Aristotel tapan fasilə iki qat bu gün qəbul olunmuş rəqəmdən böyükdür. Yunanlıların hətta bir ayrı dəlilləri də yerin girdə olmağına varları imiş, bir qayığın üfüqdən gələndə ilk yelkəni və sonra aşağı tərəfinin görsənməyinin dəlili yerin girdə olmasından sora nə ola bilər?